اصطلاح های مرتبط با RMAN – بخش نسخت

در این مطلب به تعریف اصطلاح هایی که در مستندات Backup and Recovery شرکت اوراکل آمده و مرتبط با آموزش و مستندهای RAMN و موارد  هستند می پردازیم. RMAN مخفف Recovery Manager و ابزاری برای انجام Backup and Recovery در پلیگاه داده اوراکل می باشد. در پایگاه داده ها مبحث ریکاوری یا ترمیم پذیری برای حفظ سازگاری و صحت پایگاه داده به کار می رود. سه اصطلاح Redo, Log و Undo وجود دارد. در پایگاه داده ها پیش از هر تغییری در پایگاه داده ها (در اوراکل اعمال تغییرات بر روی Datafile ها) تغییرات نخست بر روی Log ها نوشته می شود.خود مبحث Log بحقی طولانی دارد (مانند Log نویسی منطقی و فیزیکی). Redo مکانیزمی است برای بازیابی اثرات تراکنش های نهایی شده ای (Commited Transactions) که در پایگاه داده ثبت (ماندگار) نشده اند و Undo مکانیزمی برای از میان بردن اثرات تراکنش های غیر نهایی شده ای (Aborted Transactions) که در پایگاه داده ماندگار شده است. در ادامه چندین واژه (اصطلاح) در ارتباط با مستندات RMAN تعریف می شود.

Archival Backup یا پشتیبان بایگانی شدنی : یک پشتیبان خارج از استراتژی های Backup and Recovery. این پشتیبان ها بر روی یک storage جدا و مجزا  برای مدتی طولانی ذخیره و نگه داری می شوند.

ARCHIVELOG Mode : مدی (Mode) که پایگاه داده در آن Online Redo Log ها را بر روی دیسک کپی می کند. این مد را می توانید در زمان ایجاد پایگاه داده یا با استفاده از عبارت (دستور) ALTER DATABASE ARCHIVELOG تعیین کنید. (خواندن مطلب مرتبط).

NOARCHIVELOG Mode : مدی که پایگاه داده در آن نیازی به آرشیو کردن (کپی کردن) Online Redo Log ها پیش از بزنویسی مجدد بر روی آنها ندارد. این مد را می توان در زمان ایجاد پایگاه داده یا با عبارت ALTER DATABASE NOARCHIVELOG تعیین کرد. (خواندن مطلب های مرتبط :1 و 2 و 3).

Channel یا کانال : یک کانال RMAN نشان دهنده جریانی از داده ها از یا به یک دیوایس (دیسک یا نوار) می باشد. کانال ها می توانند برای دیسک یا برای نوار (SBT) باشند. هر کانال اختصاص داده شدده برای انجام اعمال Backup and Recovery یک Oracle Server Session  جدید را آغاز می کند، سپس Server Session می تواند اعمال Backup and Recovery را انجام دهد. کانال ها را با دستور  ALLOCATE CHANNNEL ایجاد و اختصاص می دهیم

automatic channel allocation یا اختصاص خودکار کانال : ویژگی از RMAN که به طور خودکار برای انجام اعمال Backup and Recovery و بدون نیاز به استفاده از دستور  ALLOCATE CHANNNEL، کانالی اختصاص داده می شود. امکان تعیین کانال دیسک و نوار توسط دستور CONFIGURE با تغییر پارامتر پیکربندی مورد نظر وجود دارد. با اجرای دستور BACKUP برای گرفتن پشتیبان و RESTORE برای بازیابی و بدن نیاز به اختصاص دستی کانال با دستور ALLOCATE CHANNEL کانال بطور خودکار به عمل مورد نظر اختصاص داده می شود.

برای اطلاع بیشتر این مطلب را درباره عناصر RMAN و این مطلب را درباره Control File و همچنین چگونگی اتصال به rman و برای آشنایی با مفهوم Instance این مطلب را بخوانید. دو مطلب نیز درباره Tablespace ها و مدیریت آنها به همراه مطلبی درباره بدست آوردن اطلاعات از Datafile ها نیز برای مطالعه پیشنهاد می شود.

auxiliary database : یک پایگاه داده ساخته شده از پایگاه داده هدف (مقصد) یا Target Database توسط دستور DUPLICATE

auxiliary channel : یک کانال برای اتصال به یک auxiliary instance. کانال auxiliary توسط کلمه کلیدی AUXILIARY در دستور ALLOCATE CHANNEL یا دز دستور CONFIGURE CHANNEL تعیین می شود.auxiliary instance : یک instance اختصاص داده شده به پایگاه داده auxiliary.

target database : پایگاه داده هدف (مقصد) پایگاه داده ای است که برای انجام اعمال Backup and Recovery توسط پارامتر TARGET از دستور rman به آن متصل می شوید. target host نام ماشین (کامپیوتری) که پایگاه داده هدف (مقصد) در آن قرار دارد. target instance یک instance اختصاص داده شده به پایگاه داده هدف.

RMAN Repository : مخزن RMAN یا RMAN Repository شامل رکوردهایی از فرادادهای (Metadata) درباره تمامی فعالیت های Backup and Recovery بر روی پایگاه داده هدف (Target Database) که RMAN زمانی که RMAN می خواهد اعمال Backup and Recovery را انجام دهد مورد استفاده قرار می گیرد. Target Database یا پایگاه داده هدف (پایگاه داده مقصد)، همان پایگاه داده ای است که RMAN به آن متصل شده تا از آن Backup تهیه کند یا آنرا Recovery کند.بطور پبش فرض فراداده های مورد استفاده RMAN در Control File پایگاه داده هدف (مقصد) ذخیره می شود، اما می تواند از یک پایگاه داده مجزا که Recovery Catalog نامیده می شود استفاده کرد. هرگاه تغییری در ساختار پایگاه داده یا در Archived Redo Log ها و غیره ایجاد شود، RMAN، پایگاه داده Recovery Catalog را با اطلاع های جدید از Control File پایگاه داده هدف (مقصد) بروز می کند.

RMAN client : یک برنامه قابل اجرا که دستور ها را تفسیر و server session ها را برای اجرای دستور ها ادره می کند و همچنین فعالیت های خود را بر روی پایگاه داده هدف بر روی Control File آنها ظبط و ثبت می کند. RMAN Executable بطور پیش فرض با نصب اوراکل بر روی سیستم نصب می شود که همان دستور rman می باشد.

RMAN session : یک جلسه RMAN با اجرای RMAN Client اغاز شده و با خروج از RMAN Client یا با خاتمه یافتن فرایند RMAN، جلسه نیز خاتمه می یابد.

RMAN job : مجموعه ای از دستور های اجرا شده در یک جلسه RMAN ( در یک RMAN Session). برای مثال فرض کنید که RMAN Client را آغاز نموده اید و دستور های  BACKUP DATABASE, BACKUP ARCHIVELOG و RECOVER COPY را اجرا نموده اید و سپس از RMAN Client خارج (exit) شده اید. پس RMAN job شامل دو پشتیبان و یک roll forward از کپی datafile می باشد.

RUN block : بلاک RUN یک مجموعه از دستور های RMAN هستند که بصورت متوالی و از بالا به پایین درون بدنه بلاک که با آکولاد باز و بسته تعیین شده است، اجرا می شوند.

SBT : مخفف System Backup to Tape. این اصطلاح تعیین کننده پشتیبان های غیر دیسکی ( یعنی دیوایسی که پشتیبان بر روی آن انجام و ذخیره می شود غیر دیسک و بطور خاص نوار یا Tape است) می باشد و دیوایس غیر دیسکی همان نوار یا Tape می باشد. همانطور که خواندید RMAN کانال ها را برای Disk و Tape پشتیبانی می کند.

Backup یا پشتیبان : دو نعریف زیر را برای پشتیبان آورده شده است :

  • یک کپی از داده ها که شامل پایگاه داده، Tablespace ها، Datafile ها، Control File ها و Archive Redo Log ها باشد. پشتیبان ها می توانند به صورت فیزیکی (در سطح پایگاه داده) یا به صورت منطقی (در سطح اشیا) باشند. پشتبان های فیزیکی توسط RMAN و از گرفتن پشتبان از Datafile ها، Control File ها، فایل های Archived Redo Log انجام می شوند و پشتیبان های منطقی توسط ابزار Data Pump صورت می گیرند.
  • تعریف دوم از Backup در ارتباط با RMAN و خروجی دستور BACKUP می باشد. در این تعریف سه دسته Backup set, Backup proxy و Image Copy وجود دارد.

Backup set : یک Backup set از یک یا چند Datafile، Control File, Server Parameter File (SPFILE) و Archived Redo Log می باشد. هر Backup set شامل یک یا چند فایل باینری که Backup Piece نامیده می شوند. Backup Piece ها در فرمتی مختص خود RMAN نوشته می شوند و تنها می توانند توسط RMAN ایجاد و یا بازیابی شوند. Backup set ها توسط BACKUP تولید می شوند و معمولا شامل یک یا چند Backup Piece می باشد.

Image Copy : یک کپی بیت به بیت از یک Datafile یا یک Control File یا Archived Redo Log که می تواند در زمان ریکاوری مورد استفاده قرار گیرد. توسط دستور BACKUP AS COPY ایجاد می شود. RMAN چونکه Image Copy ها را بر روی Disk ها می نویسد، پس تنها نوع پشتیبان (از میان دو نوع گفته شده یعنی Backup set و Image Copy) برای نوار (Tape) نوع Backup set می باشد.

tag : شناسه ای برای پشتیبان های RMAN. اگر شما Backup set را ایجاد کنید، tag به جای اختصاص به Bakup set به Backup Piece داده می شود. و اگر tag را مشخص نکنید خود اوراکل آنرا به صورت خودکار اختصاص می دهد.

user-managed backup : یک پشتیبان ایجاد شده بدون استفاده از RMAN. بطور مثال با استفاده از دستور های سیستم عاملی مانند cp در لینوکس (سولاریس) و copy در سیستم عامل ویندوز. این نوع پشتیبان را  operating system backup نیز می گویند.

user-managed backup and recovery : مانند آنچه که در بالا گفته شد این دسته از Backup and Recovery بدون استفاده از RMAN صورت می گیرد که آنرا operating system backup and recovery نیز می گویند. پشتیبان با دستور های سیستم عاملی مانند cp و copy انجام شده و ریکاوری از طریق دستور RECOVER از ابزار SQL*PLUS و صورت می گیرد.

whole database backup یا پشتیبان کل پایگاه داده : یک پشتیبان از تمام Data File ها و Control File متعلق به یک پایگاه داده.

Backup Window : مدتی زمانی که در طی آن فعالیت پشتیبان باید تکمیل شود.

recovery catalog database : یک پایگاه داده که شامل یک recovery catalog schema می باشد. recovery catalog schema شامل View و جدول recovery catalog می باشد. (خواندن مطلب مرتبط).

tablespace point-in-time recovery یا TSPITR : ریکاوری کردن یک یا چند Tablespace غیر سیستمی (non-SYSTEM Tablespace) به یک نقطه زمانی در گذشته که توسط RMAN صورت می گیرد.

DBID : یک عدد منحصر به فرد ایجاد شده در زمان ایجاد پایگاه داده برای متمایز کردن پایگاه داده ها از یکدیگر. (خواندن مطلب مرتبط).

 stored script : فایل های ذخیره شده در Recovery Catalog که توالی از دستور ها هستند. اسکریپت های ذخیره شده به دو صورت global یا local هستند. global stored script ها برای تمامی پایگاه داده های عضو شده در Recovery Catalog اشتراکی شده اند.

system change number یا SCN : نشان یا stamp ای که یک نسخه نهایی شده (Commited) از پایگاه داده را در یک نقطه از زمان تعریف می کند. اورکل به هر تراکنش نهایی شده یک SCN منحصر به فرد اختصاص می دهد. (خواندن مطلب مرتبط).

Flash Recovery Area : Fast Recovery Area یا FRA محلی برای ذخیره فایل های مرتبط با Recovery است که بر اساسمقدار دهی پارامتر هایی، تنظیم می شود. تمامی فایل هایی که برای ترمیم یک پایگاه داده مورد نیاز هستند (مانند Control File ها) در این محل ذخیره می شوند. محل تعیین شده بعنوان FRA بصورت ترکیبی برای چند پایگاه داده استفاده می شود. (خواندن مطلب مرتبط).

Recycle Bin : Recycle bin در واقع یک Data Dictionary Table از اشیای پاک شده می باشد. هنگامی که شی از یک Locally Managed Tablespace یا LMTS پاک می شود، (البته به جز System Tablespace)، پایگاه داده فورا آنرا پاک نمی کند، بلکه فضای اختصاص داده شده به آنرا باز پس می گیرد، در عوض، آن شی و تمامی اشیا وابسته به آن را در Recycle bin نگه می دارد. (خواندن مطلب مرتبط)