نصب اورکل 11gR2 بر روی توزیع Suse Linux Enterprise Server 11 SP3

این راهنما چگونگی نصب توزیع sles و نصب پایگاه داده اوراکل را بر روی آن توضیح خواهد داد. توزیع sles به طور کامل از پایگاه داده اوراکل نسخه 11gR2 پشتیبانی می کند. برای این راهنما از یک ماشین مجازی مانند KVM, Virtual Box یا VMWare می توانید استفاده کنید. همچنین از نسخه 64 بیتی توزیع لینوکسی و پایگاه داده اوراکل استفاده شده است.

پیش از پرداختن به چگونگی نصب توزیع لینوکسی sles و نصب پایگاه داده اوراکل بر روی آن، لازم است که پیش نیاز ها را آماده کرده باشیم. همانطور که گفته شد، می خواهیم توزیع لینوکسی Suse Linux Enterprise Server و پایگاه داده Oracle Enterprise 11gR2 را نصب کنیم. نیازمندی ها عبارتند از

  • یک سیستم با حداقل دو گیگابایت حافظه اصلی و 60 گیگابایت حافظه ذخیره سازی که در این راهنما از یک ماشین مجازی استفاده شده است.
  • دانلود توزیع نسخه سرور و پایگاه داده نسخه 11gR2 از سایت www.mirror.sito.ir که برنامه های تحت تحریم را برای دانلود قرار داده است.

فرایند نصب به دو فاز نصب توزیع لینوکسی و فاز نصب پایگاه داده بر روی آن تقسیم می شود که به طور کلی این فرایند شامل گام های زیر خواهد بود:

  1. پارتیشن بندی فضای دیسک اختصاص داده شده به ماشین مجازی.
  2. انتخاب بسته های لازم برای نصب اوراکل بر روی توزیع لینوکسی.
  3. آماده سازی محیط لینوکس پس از نصب آن به منظور نصب پایگاه داده بر روی آن.
  4. آغاز فرایند نصب پایگاه داده بر روی توزیع لینوکسی.

نصب توزیع Suse Linux Enterprise Server 11 SP3 64 bit

پس از دانلود و رایت توزیع بر روی DVD، ماشین یا ماشین مجازی را با آن بوت کنید. نصب توزیع بسیار ساده است و تنها موارد لازم برای نصب پایگاه داده بر روی آن، شامل پارتیشن بندی مناسب و انتخاب بسته لازم برای نصب اوراکل خواهد بود. مطلب های ” نصب توزیع openSUSE 11.3 ” و ” نصب پایگاه داده اوراکل 11gR2 بر روی توزیع Oracle Linux ” را می توانید پیش از خواندن ادامه این مطلب بخوانید.

دو بسته Oracle Server Base و C++ Compiler and tools لازم است که در حین نصب توزیع لینوکسیف انتخاب و نصب شوند. البته می توان این دو بسته را پس از نصب توزیع لینوکسی و از طریق ابزار خط فرمان zypper و یا ابزار گرافیکی YaST نیز نصب کرد. با نصب بسته Oracle Server Base نیازمندی ها و حساب کاربری با نام oracle بر روی توزیع لینوکسی برای نصب پایگاه داده اوراکل، آماده خواهند شد.

پس از بوت شدن توزیع لینوکسی مطابق شکل 1 گزینه Installation را انتخاب کرده و طبق شکل 2 سیستم در حال بارگذاری و آماده شدن برای شروع فرایند نصب خواهد شد. کمی زمان برده خواهد شد و سپس پنجره شکل 3 نشان داده می شود.

مطابق با شکل 3 گزینه I agree to the License terms را انتخاب کرده و Next کنید. در شکل 4 یک Media Check را می توانید به منظور بررسی درستی و عدم وجود مشکل در رسانه که می تواند یک فایل iso یا یک DVD باشد را انجام دهید. در صورتی که از صحت و درستی رسانه مورد استفاده اطمینان دارید روی Next کلیک کنید و یا اینکه Start check را کلیک کنید. اگر فایل ISO را به ماشین مجازی متصل کرده و سیستم را با آن مستقیما بوت کرده اید، پس باید Check ISO File را کلیک کنید.

سپس مطابق با شکل 5 بارگذاری سیستم برای آغاز فرایند نصب صورت خواهد گرفت. در شکل های 6 و 7 به ترتیب باید گزینه New Installation را انتخاب کرده و سپس تنظیمات Timezone را انجام دهید. در صورتی که از پیش نسخه پیشین از نسخه فعلی را روی سیستم نصب داشته باشید، می توانید از شکل 6 گزینه Updating an existing system را انتخاب کنید تا به نسخه استفاده شده یعنی “نسخه 11 سرویس پَکُ 3” ارتقا یابد.

تنظیمات Timezone پس از نصب و از طرق خط فرمان و با ویرایش فایل /etc/timezone و یا تعریف متغیر TZ قایل انجام است. به طور مثال محتوای فایل /etc/timezone می تواند مقدار Iran/Tehran باشد. که در شکل بالا با انتخاب گرافیکی این مقدار در فایل /etc/timezone قرار خواهد گرفت.

پس انتخاب Timezone و تنظیم تاریخ و زمان، روی Next کلیک کنید تا وارد شکل 8 شوید. در شکل 8 گزینه Physical Machine را انتخاب کرده و سپس روی Next کلیک کنید تا وارد محیط شکل 9 شوید.در شکل 9 روی Changes کلیک کرده و سپس Software را انتخاب کنید تا وارد محیط شکل 9 شوید. در پنجره شکل 10 باید دو بسته نرم افزاری را انتخاب کنید.

  1. انتخاب بسته نرم افزاری Oracle Server Base که با انتخاب آن به طور خودکار بسته Web-Based Enterprise Manager نیز انتخاب خواهد شد.
  2. انتخاب بسته نرم افزاری C++ Compiler and tools

پس از انتخاب بسته های نرم افزاری روی Ok کلیک کنید تا دوباره به محیط شکل 9 بازگردید و برای انجام پارتیشن بندی می بایست روی Changes کلیک کرده و سپس Partitioning را انتخاب کنید. در شکل 10 نام هارد دیسک یعنی sda از پنل سمت چپ و زیر Disks را انتخاب کنید. می خواهیم پارتیشن های زیر را طبق شکل های 11 تا 15 ایجاد کنیم. توجه کنید که باید به ازای هر پارتیشن گام های مطابق با شکل های 11 تا 15 را تکرا کنید. (شکل های 11، 12، 13، 14 و 15)

  • ایجاد پارتیشنی برای دایرکتوری / یا دایرکتوری root
  • ایجاد پارتیشن برای دایرکتوری home/
  • ایجاد پارتیشن برای دایرکتوری opt/
  • ایجاد پارتیشن برای دایرکتوری var/
  • ایجاد پارتیشن برای دایرکتوری tmp/
  • ایجاد پارتیشن برای swap به میزان دو برابر حافظه اصلی در صورتی که اندازه حافظه اصلی کمتر و مساوی 2 گیگابایت باشد. چون ما در این زاهنما از 2 گیگابایت حافظه اصلی استفاده می کنیم، پس میزان swap را 4 گیگابایت در نظر می گیریم.

در توزیع SLES 11 SP3 دایرکتوری خانگی کاربر oracle در زیر دایرکتوری opt/ به مسیر opt/oracle/ قرار خواهد گرفت، پس ایجاد پارتیشنی مجزا برای آن مفید خواهد بود. همچنین ایجاد پارتیشنی مجزا برای دایرکتوری tmp/ برای نیازمندی های محاسباتی نرم افزار اوراکل نیز مفید است.

همچنین می توانید مطلب “پارتیشن بندی دیسک در openSUSE با رابط گرافیکی YaST” را برای آشنایی بیشتر با ماژول Disk از YaST بخوانید. همانطور که مطابق با شکل 16 می بینید، پارتیشن های لازم بر روی هارد دیسک ایجاد شده اند. Flag یا پرچم F به معنی نیاز به Format کردن و ایجاد سیستم فایل بر روی پارتیشن است.

شکل 17 نیز پنجره ایجاد swap را نشان می دهد که از سمت چپ نوع سیستم فایل را swap انتخاب شده است. همچنین پنجره شکل 18 تصویر کاملی از پارتیشن های ایجاد شده را نشان می دهد. پس از اطمینان از درستی پارتیشن ها روی Accept کلیک کنید تا وارد محیط پنجره شکل 9 شوید. توجه کنید که دو پارتیشن /tmp و swap بسیار حائز اهمیت هستند.

پس از کلیک روی Accept مطابق با شکل 19 باید روی Install ها کلیک کنید تا فرایند نصب آغاز شود. فرایند نصب مطابق با شکل 20 با Preparing disk ها آغاز شده و در ادامه و مطابق با شکل 21 بسته های نرم افزاری، اعم از بسته های مربوط به محیط گرافیکی، کرنل یا هسته لینوکس و همچنین دو بسته انتخابی و هر آنچه که برای اجرا شدن لینوکس لازم است، نصب خواهند شد. پس از تکمیل فرایند نصب مطابق با شکل 22 اعلان پایان نصب داده شده و باید سیستم را reboot کنید. (البته پس از چند ثانیه این کار به صورت خودکار انجام خواهد شد).

بسته نرم افزاری Oracle Server Base یک حساب کاربری به نام oracle که برای پایگاه داده اوراکل شناخته شده است را ایجاد می کند. همچنین تمامی نیازمندی های وابسته به لینوکس که لازمه نصب اوراکل هستند را نیز ایجاد و اعمال می کند.

پس از راه اندازی مجدد سیستم، مطابق با شکل 23 باید پسورد کاربر root را مشخص کنیم. پس از آن باید طبق شکل 24 نام ماشین یا hostname را برای ماشین لینوکسی مشخص کنیم. در شکل 25 تنظیمات شبکه را می توان انجام داد. با انتخاب Use following configurations اجازه دهید تا خود سیستم عامل اقدام به پیکربندی های لازم کند. پس از نصب می توانید از طریق خط فرمان یا ابزار گرافیکی YaST تنظیمات لازم را انجام داده یا تغییراتی را اعمال کنید. همچنین به دلیل استفاده از محیط گرافیکی باید NetworkManager را در حالت فعال یا enable قرار دهید که در شکل 25 تنظیم آن به صورت “disable NetworkManager” است و این به معنی فعال بودن آن است.

در صورت enable کردن NetworkManager مطابق با شکل 26 باید آنرا نصب کنید. NetworkManager ابزاری گرافیکی است که در محیط های گرافیکی مانند گنوم مورد استفاده قرار می گیرد.

مطابق با شکل 27 فرایند اعماال و ذخیره تنظیمات بر روی توزیع لینوکسی صورت خواهد گرفت. پس از این فرایند مطابق با شکل های 28 و 29 می توایند درستی تنظیم شبکه و اتصال به اینترنت را بررسی کنید. مطابق با شکل 29 می بینید که دسترسی به اینترنت موفقیت آمیز بوده است. من برای دسترسی به اینترنت از طریق ماشین مجازی و توسط توزیع لینوکسی، اینترفیس یا دیوایس شبکه آنرا از تنظیمات ماشین مجازی نصب شده بر روی VMware Workstation گزینه Bridged انتخاب کرده ام. با این کار میان ماشین مجازی و ماشین میزبان اتصال وجود دارد و ماشین مجازی از تنظیمات DHCP برنامه VMware به منظور دسترسی به اینترنت استفاده می کند. در واقع ماشین میزبان به عنوان Default Gateway عمل می کند. از شکل 30 گزینه Configure Later را انتخاب کنید.

در شکل 31 گزینه Skip Configuration را انتخاب کنید. همچنین مطابق با شکل 32 باید گزینه Local (/etc/passwd) را انتخاب کنید. راهکار Ldap در صورتی قابل استفاده است که در شبکه ای که این ماشین در آن قرار خواهد گرفت، یک ماشین به عنوان Ldap Directory Server وجود داشته باشد. NIS که مخفف Network Information Service است، تکنیک دیگری برای احراز هویت متمرکز در شبکه های یونیکسی است. لازمه استفاده از Windows Domain وجود ماشین Active Directory و نصب و پیکربندی سامبا بر روی توزیع لینوکسی است.

مطابق با شکل 33 باید یک حساب کاربری (مجزا از حساب کاربری oracle) ایجاد کنید. پس از ایجاد حساب کاربری و مطابق با شکل 34 فرایند پیکربندی، اعمال و ذخیره سازی تنظیمات بر روی ماشین لینوکسی صورت خواهد گرفت.

در شکل 35 Release Note نسخه مورد استفاده برای مطالعه در دسترس قرار می گیرد. در شکل 36 با انتخاب Use following Configurations اجازه دهید تا توزیع لینوکسی سخت افزار شما را پیکربندی کند. در نهایت بر اساس شکل 37 فرایند نصب و پیکربندی ماشین لینوکسی پایان می یابد. اگر در شکل 37 گزینه Clone this system for autoYaST را انتخاب کنید، شکل 38 پس از کلیک روی Finish در شکل 37 نشان داده خواهد شد. پس از اتمام فرایند شکل 38 مطابق با شکل 38 وارد محیط گرافیکی توزیع لینوکسی خواهید شد.

همانطور که در شکل 39 می بینید وارد محیط گرافیکی شده ایم و باید با مجوز و دسترسی کاربر root پسوردی را برای کاربر oracle ایجاد کنیم. Oracle کاربری بود که به طور خودکار با انتخاب و نصب بسته Oracle Server Base بر روی سیستم ایجاد شده است. البته در زمان ایجاد شدن کاربر oracle و به دلیل مسائل امنیتی، پوسته یا Shell این کاربر به صورت bin/false/ انتخاب می شود. این پوسته برای کاربران سیستمی هستند که نمی خواهیم توسط یک کاربر انسانی امکان ورود یا لاگین به سیستم را داشته باشند. سرویس هایی مانند وب سرور آپاچی یا هر سرویس دیگری (مثل dhcpd, named, mysqld, sshd و غیره) که کاربران آنها از نوع سیستمی هستند از پوسته های bin/nologin/ یا bin/false/ استفاده می کنند.

مطابق با شکل 40 و در صورتی که بخواهید با حساب کاربری oracle به سیستم لاگین کنید، خطای Login for oracle is disabled مواجه می شوید و این به دلیل استفاده از پوسته etc/false/ است. برای رفع این مشکل باید مطابق با شکل های 41 و 42 نوع پوسته حساب کاربری oracle را از etc/false/ به طور مثال به etc/bash/ تغییر دهید. برای این منظور می توان از دستور usermod و یا از ابزار گرافیکی YaST استفاده کرد . در صورتی که می خواهید از YaST استفاده کنید، می بایست دستور yast2 users را در خط فرمان و با مجوز root اجرا کنید تا شکل 41 نشان داده شود.

البته می توایند برای تغییر کاربر oracle طبق شکل 41 از خود برنامه YaST این کار را انجام دهید. برنامه YaST را بازکرده و طبق گام های 1 و 2 و 3 و 4 عمل کنید. توجه کنید که در گام سوم از شکل 41 از بخش Filter باید System user ها را انتخاب کنید تا حساب کاربری oracle مشخص شود. سپس طبق شکل 42 روی نام کاربری oracle دو بار کلیک کنید و از برگه Details و فیلد Login Shell را به etc/bash/ تغییر دهید.

با انجام گام های بالا توزیع لینوکسی نصب و آماده برای نصب اوراکل است. در دومین فاز می بایست محیط لینوکس را برای نصب اوراکل آماده کرده و در نهایت پایگاه داده اوراکل را بر روی آن نصب کرد. در بخش دوم چگونگی آماده سازی پیش نیاز ها و نصب اواکل نسخه 11gR2 بر روی ماشین گفته خواهد شد.

این مطلب می تواند راهنمایی برای نصب توزیع SUSE Linux Enterprise Server به منظور استفاده به عنوان یک سرور، خوانده و مورد استفاده قرار بگیرد.